Psoriasis: wat brengt de toekomst?

Hoe onze kennis van het immuunsysteem de behandeling van psoriasis kan bevorderen.

Psoriasis behandelen door de oorzaak te bestrijden

"Toen ik voor het eerst aan de slag ging als dermatoloog was de behandeling van psoriasis nog niet zo geavanceerd als nu", vertelt Kristian Reich, dermatoloog en professor aan het Dermatologikum in Hamburg, Duitsland. "Patiënten verbleven drie tot vier weken in het ziekenhuis – en dat twee tot drie keer per jaar. Wat konden we hen bieden?"

Amper twintig jaar geleden kon Reich zijn patiënten die aan psoriasis leidden geen gepaste oplossing aanreiken. De meesten reageerden immers niet op de bestaande behandelingen, die bovendien de oorzaak van de ziekte niet wegnamen.

Wetenschappers en onderzoekers wisten toen al dat psoriasis méér is dan louter een huidaandoening: de ziekte wordt veroorzaakt door een defect in het immuunsysteem, waardoor verkeerde signalen worden uitgestuurd en de huid massaal nieuwe cellen aanmaakt.

Hoe die storing precies ontstaat, was echter nog niet helemaal duidelijk. Vergelijk het met een auto: je herkent de onderdelen onder de motorkap, maar je weet niet precies hoe ze met elkaar verbonden zijn.

De wetenschappers hadden nood aan een handleiding die hen door het probleem kon loodsen, en die oplossingen kon aanreiken om het defecte onderdeel te herstellen.

Op zoek naar een doeltreffende behandeling

In het begin van de jaren 2000 slaagden wetenschappers erin om de oorzaak van psoriasis beter in kaart te brengen. Ze identificeerden een bepaald eiwit, de tumornecrosefactor (TNF), dat een hoofdrol speelt in de immuunreactie van het lichaam. De bal ging aan het rollen en de ontdekking van het eiwit leidde uiteindelijk tot de ontwikkeling van nieuwe biologische geneesmiddelen.

Het gebruik van biologische geneesmiddelen liet eindelijk toe om de defecten in het immuunsysteem op een doeltreffende manier te behandelen. In tegenstelling tot algemenere behandelingen bestrijden biologische geneesmiddelen immers doelgericht de oorzaak van de ziekte.

De nieuwe geneesmiddelen zorgden bij veel psoriasispatiënten voor een zichtbare verbetering, en de positieve resultaten motiveerden de wetenschappers en onderzoekers om nog dieper te graven en meer mensen te verlossen van psoriasis.

Van 75 naar 100

"Wanneer ik patiënten met psoriasis vraag wat ze willen, antwoorden ze steevast: Ik wil mijn aandoening niet meer kunnen zien."

Maar wat betekent dat precies, de aandoening niet meer zien? Om te bepalen in welke mate een psoriasispatiënt reageert op een behandeling maken dokters gebruik van de PASI-score: de Psoriasis Area and Severity Index. Een PASI-score van 50 duidt op een verminderde aanwezigheid van schilfers en vlekken met 50 procent. PASI 75 wijst op een verbetering van 75 procent en PASI 90 komt overeen met een verbetering van 90 procent.

"Tegenwoordig zijn er zo veel patiënten die een PASI-score van 75 behalen, dat het doel stilaan opschuift naar PASI 100. We streven met andere woorden naar een volledige eliminatie van de huidsymptomen van psoriasis”, vertelt Marek Honczarenko, M.D., PhD, vicevoorzitter immunologieontwikkeling bij AbbVie.

Om die score te behalen, trachten de wetenschappers en onderzoekers van AbbVie de geheimen van het menselijke immuunsysteem verder te ontrafelen en zoeken ze nieuwe doelwitten die kunnen leiden tot psoriasisbehandelingen met andere werkingsmechanismen.

Het vooruitzicht van PASI 100 – de volledige eliminatie van de huidsymptomen van psoriasis – houdt de wetenschappers gemotiveerd om door te zetten en telkens weer op zoek te gaan naar nieuwe mogelijkheden, in alle aspecten van het immuunsysteem.

De volgende fase: de ziekte een halt toeroepen voor ze opkomt

Hoewel veel onderzoekers op zoek zijn naar een manier om psoriasispatiënten volledig te verlossen van hun huidsymptomen, koesteren sommige wetenschappers een grotere ambitie: ziekte-interceptie.

"We willen in de toekomst snel kunnen tussenkomen bij psoriasis en de ziekte zelfs volledig voorkomen. Ziektepreventie en het vinden van een geneesmiddel zijn dan ook onze hoofddoelen”, aldus Honczarenko.

"Om dat voor elkaar te krijgen, moeten er echter drastische veranderingen plaatsvinden in de hele sector. Zo moeten we meer aandacht besteden aan diagnostiek en nauwkeuriger kunnen voorspellen hoe een patiënt zal reageren op de beschikbare behandelingen. Als we onze doelen ooit zouden kunnen waarmaken, dan zou dat uiteraard fantastisch zijn voor psoriasispatiënten. Tegelijkertijd zou het een overtuigend bewijs zijn van het potentieel van de gepersonaliseerde geneeskunde.”

AbbVie sa/nv - BE-ABBV-190078 (v.1.0) – August 2020